Cilt Kanseri

Cilt kanseri, deri hücrelerinin kontrolsüz çoğalmasıyla oluşan kötü huylu hastalıktır. En yaygın üç türü: bazal hücreli karsinom, skuamöz (yassı) hücreli karsinom ve en tehlikelisi olan melanom. Melanom, cilde rengini veren melanosit hücrelerinden gelişir ve erken yakalanmazsa hızla yayılabilir; ben kanseri olarak da bilinir.

Yeni ortaya çıkan şüpheli ben, büyüyen veya şekli değişen ben, asimetrik ve düzensiz kenarlı lezyonlar, renk değiştiren (birden fazla renk) benler, kanayan veya kaşınan yaralar ve iyileşmeyen cilt lezyonlarıdır. "ABCDE" kuralı (Asimetri, Border, Renk, Çap, Evrim) benlerin kontrolünde yol gösterir.

En önemli neden, güneş (UV) ışınlarına ve solaryum gibi yapay UV kaynaklarına aşırı ve korunmasız maruz kalmaktır. Risk artıran diğer faktörler: açık ten, çok sayıda ben, ailede melanom öyküsü, güneş yanığı öyküsü ve ileri yaştır. Güneş koruyucu kullanmak ve düzenli cilt kontrolü riski anlamlı şekilde azaltır.

Dermatolojik muayene ve dermatoskop ile benler incelenir; şüpheli lezyondan biyopsi alınarak patolojik incelemeyle kesin tanı konur. Melanom şüphesinde hastalığın yayılımını görmek için ek görüntüleme (lenf nodu ultrasonu, PET/BT) yapılabilir.

Erken evrede tümörün cerrahi olarak geniş sınırlarla çıkarılması en etkili yöntemdir. Yüzeyel tümörlerde lokal yöntemler kullanılabilir; ileri evre melanomda immünoterapi ve hedefli tedaviler büyük ilerleme kaydetmiştir. Tedavi planı onkoloji ve dermatoloji uzmanınca belirlenir.