Roche ve Defand Therapeutics’ten molekuler yapistirici kanser ilaci

İsviçreli ilaç devi Roche, Çinli biyoteknoloji şirketi Defand Therapeutics ile kanser ve bağışıklık hastalıkları için moleküler yapıştırıcı (molecular glue degrader) ilaçları birlikte keşfetmek üzere bir araştırma işbirliği anlaşması imzaladı. Anlaşmanın tüm kilomet taşı ödemeleriyle birlikte yaklaşık 1 milyar dolar değerine ulaşabileceği belirtiliyor. Roche, Defand’ın yüksek verimli degrader tarama platformunu kullanarak birden fazla kanser hedefini ele alacak ve ilaçların külinik öncesi ile klinik geliştirmesini dünya genelinde tek başına üstlenecek.

Moleküler yapıştırıcı tedavisi nedir ve kanserde nasıl işliyor?

Moleküler yapıştırıcı degrader’lar (MGD’ler), kanser hücrelerini büyüten sorunlu proteinleri yok eden yeni nesil küçük molekül ilaçlardır. Bu ilaçlar, hedef protein ile E3 ubikuitin ligaz adlı bir enzim arasında yeni bir etkileşim oluşturarak proteini hücrenin doğal “çöp imha sistemi” olan ubikuitin-proteazom yoluyla parçalanmasına neden olur. Geleneksel ilaçlar proteinleri sadece bloke ederken, moleküler yapıştırıcılar onları tamamen yok eder; bu da kanserde daha kalıcı bir tedavi etkisi sağlayabilir.

“Moleküler yapıştırıcı degrader’lar, geleneksel yöntemlerle hedeflenemeyen hastalıkla ilişkili proteinleri hedefleyebilen güçlü yeni bir küçük molekül sınıfıdır.”

Roche’nin Çin’deki dördüncü anlaşması ne getiriyor?

Roche, Ağustos ayından bu yana Çin’de dördüncü işbirliğini duyurdu. Hangzhou merkezli Defand Therapeutics, yüksek verimli degrader tarama platformuyla Roche için kanser ve immunoloji hedeflerine yönelik MGD’ler keşfedecek. Toplam değerin 1 milyar dolara yakın olabileceği belirtiliyor. Roche, keşif sonrası tüm klinik geliştirme ve dünya genelinde ticarileştirme haklarını tek başına elinde tutacak.

Kanserde moleküler yapıştırıcı alanı neden hızla büyüyor?

Moleküler yapıştırıcı ilaçlar son yıllarda büyük ivme kazandı. Revolution Medicines şirketinin Rasonque (daraxonrasib) ilacı, pankreas kanserinde sağkalımı neredeyse ikiye katlayarak FDA onayı aldı ve bu teknolojinin işe yaradığını kanıtladı. RAS gibi hedeflenmesi zor proteinlerin bile moleküler yapıştırıcılarla bloke edilebileceği gösterildi. Roche, C4 Therapeutics ve Monte Rosa Therapeutics ile de bu alanda anlaşmalar yapmıştı; Defand işbirliği portföyü Asya’ya genişletiyor.

Sık Sorulan Sorular

Moleküler yapıştırıcı tedavisi nasıl uygulanır? MGD’ler ağızdan alınabilen küçük molekül ilaçlar olarak tasarlanıyor; hap formunda günlük dozlarla verilebilir, damar içi infüzyon gerekmez.

Bu ilaçlar ne zaman piyasaya çıkacak? Anlaşma yeni ilaç keşfi aşamasını kapsıyor; külinik deneyler yıllar sürebilir, bu nedenle hastalara ulaşması birkaç yıl alabilir.

Roche neden Çinli bir şirketle işbirliği yapıyor? Roche, Çin’in biyoteknoloji sektöründeki yenilikçi keşif platformlarına erişmek için stratejik işbirliği yapıyor; Defand’ın tarama teknolojisi Roche’nin mevcut MGD portföyünü genişletiyor.

Sonuç

Roche’nin Defand Therapeutics ile imzaladığı moleküler yapıştırıcı işbirliği, kanser ilacı geliştirmede küresel güç dengesini Asya’ya kaydırıyor. Rasonque başarısının ardından hızlanan bu dalga, Roche gibi devlerin de dikkatini çekti. Önümüzdeki yıllarda hangi kanser türlerine yönelik ilaçların çıkacağı klinik deneylerle netleşecek.