Mezotelyoma tedavisinde yeni ilaç kanserin savunmasını çökertiyor

Mezotelyoma tedavisinde yeni umut: ABD merkezli Vermont Üniversitesi araştırmacıları, kanser hücrelerinin kendi savunma mekanizmasını çökerten deneysel bir ilaç geliştirdi. RSO-021 adlı ilaç, faz bir klinik denemede hastaların yüzde 67’sinde hastalık ilerlemesini kontrol altına aldı ve bazı tümörlerin küçülmesini sağladı. Sonuçlar Nature Communications dergisinde yayımlandı.

RSO-021 Nasıl Çalışıyor?

Mezotelyoma, genellikle asbest (amyant) maruziyeti ile bağlantılı, nadin görülen ama agresif bir akciğer zarı kanseridir. Dünyada her yıl yaklaşık 30 bin kişiye tanı konuyor; ortalama yaşam süresi yaklaşık 12 ay ve beş yıllık hayatta kalma oranı yalnızca yüzde 10 civarında.

Yeni tedavinin mantığı ters köşe: Kanser hücreleri, yüksek metabolizmaları nedeniyle aşırı reaktif oksijen türleri (hücreye zarar veren kararsız moleküller) üretir. Bu stresle başa çıkmak için hücreler, peroksiredokin 3 (PRX3) adlı antioksidan enzimi artırır. RSO-021, tiostrepton adlı doğal bir antibiyotik kullanarak PRX3’ü bloke ediyor. Enzim devre dışı kalınca hücre içindeki hidrojen peroksit birikiyor ve tümör hücresi ölüyor.

“Bu mekanizmanın başka kanser türleri için de uygulanabilir olduğuna inanıyoruz.”

Söz, çalışmanın başyazarı Vermont Üniversitesi’nden Dr. Brian Cunniff‘e ait. Cunniff, ilacın hem tümör hücrelerini öldüren hem de bağışıklık sistemini tümöre karşı aktive eden çift yönlü bir etkiye sahip olduğunu belirtti.

Mezotelyoma Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Mezotelyoma, akciğer zarında veya karın zarında gelişen bir kanser türüdür. Asbest liflerinin solunmasıyla oluşan kronik iltihaplanma, on yıllar sonra kansere dönüşebilir. Risk grubunda gemi inşa, petrol rafinerisi ve asbest üretimi işçileri bulunur. Mevcut tedaviler arasında immünoterapi (bağışıklık sistemini kanserle savaştıran tedavi) ve kemoterapi yer alsa da hastalık kontrol altına alınması oldukça zor.

Sık Sorulan Sorular

RSO-021 ilacı nasıl uygulanıyor? İlaç, hastaların çoğunda halihazırda bulunan drenaj kateteri (ince boru) yoluyla doğrudan göğüs boşluğuna veriliyor. Bu yöntem, ilacın tümör yakınında yoğunlaşmasını sağlarken vücuttaki genel dolaşımı azaltıyor.

İlacın yan etkileri var mı? Faz bir denemede ilaç 90 miligram dozda güvenlik hedeflerine ulaştı ve hiçbir ölüm ilaca bağlanmadı. Hayvan deneylerinde PRX3 genini tamamen kaldırılan farelerde hiçbir olumsuz etk gözlenmedi.

Bu tedavi ne zaman yaygınlaşacak? Faz iki denemesi tamamlandı ve sonuçların bu yıl küresel bir onkoloji kongresinde sunulması bekleniyor. İlacın yaygın kullanımı için daha fazla klinik veri gerekiyor.

Sonuç

RSO-021, kanserin kendi koruma kalkanını silah olarak kullanan yenilikçi bir strateji sunuyor. İkinci faz sonuçları ışığında tedavinin mezotelyoma dışındaki kanser türlerine de uygulanıp uygulanmayacağı araştırılıyor. Araştırmacılar, gelecekte hap formunda alınabilen ikinci nesil PRX3 inhibitörleri üzerinde de çalışıyor.