Düşük doz immünoterapi: Kanserde maliyet yüzde 90 düşebilir

Gazi Üniversitesi öncülüğünde yürütülen uluslararası bir çalışma, kanser tedavisinde kullanılan immünoterapi (bağışıklık sistemini kanserle savaştıran tedavi) ilaçlarının çok daha düşük dozlarda da etkili olabileceğini gösteriyor. Araştırmaların olumlu sonuçlanması halinde tedavi maliyetlerinde yüzde 90’a varan düşüş mümkün olabilir ve Türkiye’de kanser ilacına erişemeyen binlerce hastaya umut açılabilir.

Düşük Doz İmmünoterapi Nedir ve Nasıl Çalışıyor?

Çalışmayı, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı’ndan Dr. İmdat Eroğlu koordinasyonunda yürütüyor. Hindistan, ABD, Rusya ve Vietnam’dan araştırmacıların da katkı sunduğu uluslararası ekip, mevcut bilimsel yayınları inceleyerek standart dozdan çok daha düşük miktarlarda verilen immünoterapinin klinik etkinliğini değerlendiriyor. Eroğlu, konuya ilişkin şunları söyledi:

“Aylık maliyeti bu ilacın 150-200 bin ise, 15-20 bin gibi belli bir hasta grubunda tolere edilebilir bir fiyata da düşebilir.”

Hindistan’da yapılan bazı çalışmalarda, düşük doz pembrolizumab ve nivolumab gibi checkpoint inhibitörleriyle (bağışıklık sisteminin frenlerini kaldıran ilaçlar) standart doza benzer sağkalım sonuçları elde edildi. Bu yaklaşımda ilaç maliyetlerinde yüzde 70 ila 90 arasında avantaj bildirildi. Çalışma kapsamında, JCO Global Oncology dergisinde yayımlanan sistematik derlemede dört çalışmadan 435 hastanın verileri analiz edildi ve düşük doz rejimlerin standart dozla karşılaştırılabilir overall sağkalım (OS) gösterdiği belirlendi.

Türkiye’de İlk Uluslararası Sempozyum 28 Kasım’da

Gazi Üniversitesi Tıbbi Onkoloji Öğretim Üyesi Prof. Dr. Uğur Coşkun, 28 Kasım 2026’da Ankara’daki NÖROM konferans merkezinde uluslararası bir sempozyum düzenleneceğini açıkladı. Sempozyuma Hindistan’dan üç doktor ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) temsilcileri davet edildi. Prof. Dr. Coşkun, “Hedefimiz etkinlik ve güvenlikten ödün vermeden daha fazla hastaya ulaşabilmek” dedi.

Sık Sorulan Sorular

Düşük doz immünoterapi güvenli mi? Mevcut çalışmalarda düşük doz rejimlerin yan etki profili standart doza benzer; ancak bazı araştırmalarda daha az yan etki görüldüğü bildirilmiştir. Kesin güvenlilik verisi için daha geniş klinik denemelere ihtiyaç vardır.

Türkiye’de immünoterapi geri ödemeli mi? Türkiye’de immünoterapi ilaçlarının büyük bölümü SGK geri ödeme kapsamındadır; ancak bazı hasta grupları kapsam dışında kalmaktadır.

Bu yöntem ne zaman uygulanmaya başlayacak? Standart dozla eşdeğerliği kanıtlanmadıkça düşük doz tedavi standart tedavinin yerine kullanılmamalıdır. Gazi Üniversitesi’nde 28 Kasım’daki sempozyum sonrası çok merkezli klinik araştırmalar planlanmaktadır.

Sonuç

Düşük doz immünoterapi, etkinliği ve güvenliği doğrulandığı takdirde hem gelişmekte olan ülkelerde kanser ilacına erişimi artırabilir hem de sağlık bütçelerini rahatlatabilir. Gazi Üniversitesi’nin koordine ettiği uluslararası iş birliği ve 28 Kasım’daki sempozyum, bu yöntemin Türkiye’deki ilk somut adımı oluyor.