Prof. Dr. Karakoyun Celik: Ailede meme kanseri yoksa da risk var

Meme kanseri yalnızca ailesinde kanser öyküsü bulunan kadınlarda görülmüyor. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Hafsa Sultan Hastanesi Radyasyon Onkolojisi Uzmanı Prof. Dr. Ömür Karakoyun Çelik, Meme Kanseri Farkındalık Ayı kapsamında yaptığı açıklamada, ailede kanser görülmemesinin hastalıktan güvende olunduğu anlamına gelmediğini belirtti. Uzman, yaşa ve kişisel risk durumuna uygun mamografi taramalarının ihmal edilmemesi gerektiğini vurguladı.

Ailede Meme Kanseri Öyküsü Olmayan Kadınlar Neden Risk Altında?

Meme kanseri; yaş, hormonal faktörler, yaşam biçimi, çevresel etkiler ve genetik yatkınlık gibi birçok nedenle gelişebiliyor. Prof. Dr. Karakoyun Çelik, hastalığın yalnızca ailesinde kanser görülen kadınlarda ortaya çıkmadığını ifade etti. İnsan vücudunun her gün milyarlarca hücrenin yenilendiği karmaşık bir biyolojik denge içinde çalıştığını belirten Çelik, bu süreçte DNA’da meydana gelen hataların büyük bölümünün onarım mekanizmaları ve bağışıklık sistemi (vücudun hastalıklara karşı savunma sistemi) tarafından kontrol altına alındığını kaydetti. Ancak bazı hücreler zamanla bu denetim mekanizmalarından kaçarak kontrolsüz çoğalabiliyor ve kanser gelişiminde rol oynayabiliyor.

BRCA1 ve BRCA2 genlerindeki kalıtsal değişikliklerin (mutasyonların) meme kanseri riskini artırabildiğini kaydeden Çelik, ailesinde birden fazla meme veya yumurtalık kanseri vakası bulunan kadınların genetik danışmanlık almasının önemini vurguladı. Ancak meme kanseri tanısı alan kadınların büyük bölümünün ailesinde belirgin bir kanser öyküsü bulunmuyor.

“Meme kanserinden korunmak önemlidir; ancak hastalık geliştiğinde onu mümkün olan en erken evrede yakalamak hayat kurtarabilir. Sağlık, vücudumuzun her gün yeniden kurduğu hassas bir dengedir. Bu dengeyi anlamak, korumak ve hastalıkları erken fark etmek bizim elimizdedir.”

Meme Kanserinde Hangi Belirtiler Dikkat Edilmeli?

Çelik, memede yeni oluşan kitle (şişlik), meme başından kanlı akıntı, meme başında içeri dönme veya açıklanamayan değişiklikler fark edildiğinde zaman kaybetmeden hekime başvurulması gerektiğini söyledi. Hastalığın erken evrede tespit edilmesinin tedavi başarısını artırabildiğini, memenin korunmasına ve daha sınırlı tedavilerin uygulanmasına olanak sağlayabildiğini belirtti. Türkiye’deki ulusal tarama programında 40-69 yaş arası kadınlara iki yılda bir mamografi öneriliyor; yüksek riskli kadınlarda ise taramalar daha erken yaşta başlayabiliyor.

Sık Sorulan Sorular

Ailede meme kanseri yoksa risk taşımyorum demek mi? Hayır. Meme kanseri vakalarının büyük bölümü ailesinde kanser öyküsü bulunmayan kadınlarda görülüyor. Yaş, hormonal faktörler, yaşam biçimi ve çevresel etkiler de rol oynuyor.

Meme kanserinin belirtileri nelerdir? Memede yeni kitle, meme başından kanlı akıntı, meme başında içeri dönme ve açıklanamayan değişiklikler en önemli uyarı işaretleridir. Bu belirtiler fark edildiğinde vakit kaybetmeden hekime başvurulmalıdır.

Mamografi taramaları ne zaman başlamalı? Türkiye’de 40-69 yaş arasındaki kadınlara iki yılda bir mamografi öneriliyor. Yüksek riskli kadınlarda taramalar daha erken yaşta başlayabilir.

Sonuç

Prof. Dr. Karakoyun Çelik’in açıklaması, meme kanserinde aile öyküsünün önemli bir faktör olduğunu ancak tek başına belirleyici olmadığını gösteriyor. Erken tanı, tedavi başarısını artırmanın ve memenin korunmasının en etkili yolu. Her kadının meme sağlığındaki değişiklikleri takip etmesi, yaşına ve risk durumuna uygun mamografi taramalarını aksatmaması hayati önem taşıyor. Meme Kanseri Farkındalık Ayı, bu bilinci yaygınlaştırmak için önemli bir fırsat.