Pankreas kanserinde lazer tedavisi: Ameliyatsızlara yeni umut

ABD’nin önde gelen kanser merkezlerinden UCI Health, ameliyat edilemeyen pankreas tümörlerini lazer ışığıyla yok eden bir tedavinin ilk insan denemesini yürütüyor. Vasküler hedefli fotodinamik tedavi (VTP) adı verilen yöntemle tedavi edilen ilk altı hastadan dördü ameliyat edilebildi; üçünde cerrahi sınırlarda kanser hücresine rastlanmadı. Pankreas kanserinde lazer tedavisi, tümörün sarıp tıkadığı karın damarlarını temizleyerek cerrahi kapısını yeniden açıyor.

Pankreas kanserinde lazer tedavisi nasıl uygulanıyor?

Yöntem, ışığa duyarlı padeliporfin maddesinin damardan verilmesiyle başlıyor. Girişimsel radyolog, tümörün sardığı atardamarın içine ucunda lazer bulunan küçük bir balon kateter yerleştiriyor. Lazer açıldığında ilaç etkinleşiyor ve damarı çevreleyen tümör dokusunu çökertiyor. Tedavi ikişer dakikalık iki seansla sınırlı. İsrail merkezli ImPact Biotech tarafından geliştirilen yöntemi ABD’de yalnızca iki kanser merkezi deniyor.

“Önce hastaya ışığa duyarlı bir ilaç enjekte ediyoruz. Ardından tümörün sardığı damarın içine, içinde lazer bulunan bir balon yerleştiriyoruz. Lazeri açtığımızda ilaç aktive oluyor ve damarı çevreleyen tümörü öldürüyor.”

Faz 1 denemesinin sonuçları ne gösteriyor?

Sonuçlar Journal of Vascular and Interventional Radiology dergisinde yayımlandı. Bu tarihten bu yana üç hasta daha tedavi edildi; altı hastanın dördünde kalan tümör dokusu cerrahiyle çıkarılabildi. Deneme üç farklı lazer dozunu karşılaştırıyor. Yöntemin standart tedavi olabilmesi için faz 2 ve faz 3 çalışmalarda doğrulanması şart.

Hastalık Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Pankreas kanseri, tüm kanserler arasında en düşük beş yıllık sağkalım oranlarından birine sahip. Yayılmamış evredeki hastaların yaklaşık üçte ikisi cerrahi adayı olamıyor; çünkü tümör karına kan taşıyan ana atardamarları sarıyor ve ameliyat bu damarları riske atıyor. Cerrahi edilemeyen bu grupta sağkalım, kanser uzak organlara yayılmış hastalarla benzer düzeyde. Bu nedenle ameliyatı mümkün kılan yeni yaklaşımlar kritik önem taşıyor.

Sık Sorulan Sorular

Pankreas kanserinde lazer tedavisi onaylı mı? Hayır. Yöntem faz 1 deneme aşamasında; standart tedavi olması için büyük faz 2 ve faz 3 çalışmalar gerekecek.

Tedavinin yan etkisi var mı? Bildirilen ciddi damar komplikasyonu yok. İlacın ışık duyarlılığı nedeniyle hastalar tedaviden sonra üç gün karanlık bir odada kalıyor.

Bu denemeye kim katılabiliyor? Evre 3, cerrahi edilemez pankreas tümörlü yetişkinler. ABD’deki iki merkezde (UCI Health ve City of Hope) hasta alımı sürüyor.

Sonuç

Lazer destekli fotodinamik tedavi, ameliyat şansı kalmamış pankreas kanseri hastaları için henüz erken ama umut verici bir seçenek. Ön sonuçlar doğrulanırsa yöntem, bugün “cerrahi dışı” sayılan grupta tedavi sırasını kökten değiştirebilir.