Miyelomda kemik ağrısına düşük doz radyoterapi: Yüzde 82 rahatlama

Multipl miyelom (plazma hücrelerinden kaynaklanan bir kan kanseri) hastalarının büyük bölümünü rahatsız eden kemik ağrısında, tek seansta verilen çok düşük doz radyoterapi yeni bir rahatlama kapısı açıyor. ASTRO 2026 yıllık kongresinde sunulan faz 2 çalışmada, 4 Gy dozda uygulanan bir ya da iki seanslık tedavi hastaların yüzde 82’sinde altı ay boyunca ağrıyı kontrol etti ve yan etkileri neredeyse hiç olmadı.

Çok düşük doz radyoterapi nasıl çalışıyor?

Çalışmaya Cedars-Sinai (Los Angeles) başta olmak üzere yedi merkezden 63 değerlendirilebilir hasta katıldı. Katılımcılara 4 Gy radyasyon tek seansta ya da 2+2 Gy olarak iki seansta verildi. Hastaların kendi bildirimlerine göre ağrı dört hafta sonra yüzde 66, altı ayda yüzde 86 oranında azaldı. Ağrının başlama süresi ortanca 36 gün, rahatlama süresi ortanca 148 gün olarak ölçüldü. Hastaların yalnızca yüzde 19’u aynı bölgeye ikinci bir radyoterapi seansına ihtiyaç duydu.

“Multipl miyelom radyoterapiye son derece duyarlıdır ve çalışmamız, çok düşük dozun bile komplikasyonsuz kemik lezyonları olan hastaların çoğunda anlamlı ağrı rahatlaması sağlayabileceğini gösteriyor.”

Multipl miyelomda kemik ağrısı neden bu kadar sık?

Multipl miyelom, kemik iliğindeki plazma hücrelerinin (antikor üreten beyaz kan hücrelerinin) kontrolsüz çoğaldığı bir kanserdir. Hastalığın belirleyici komplikasyonu kemik tutulumudur ve ağrı, kırık ile yaşam kalitesinde düşüşle ortaya çıkar. Radyoterapi ağrılı lezyonlarda sık kullanılır, ancak sağlıklı kemik iliğine zarar endişesi ve sistemik tedavilerle koordinasyon zorluğu yüzünden hastalar genelde geç sevk edilir.

Sık Sorulan Sorular

Çok düşük doz radyoterapi kimlere uygulanabilir? Omurilik baskısı, uzun kemik kırığı veya acil komplikasyonu olmayan, ağrılı kemik lezyonu taşıyan miyelom hastaları için uygundur.

Yan etkileri var mı? Çalışmada yan etkiler nadir ve hafifti; dört hastada 1-2. derece yorgunluk, bir hastada hafif cilt değişikliği gözlendi.

Bu doz gelecekteki tedavileri engeller mi? Hayır; düşük başlangıç dozu kemik iliğini korur ve gerektiğinde ek radyoterapi için alan bırakır, diğer sistemik tedavileri de aksatmaz.

Sonuç

Araştırmanın başlatıcısı Dr. Leslie Ballas, bulguların klinisyenleri hastaları daha erken sevk etmeye özendirebileceğini ve miyelom hastalarının “daha az tedaviyle, daha çabuk” ağrı rahatlaması yaşayabileceğini belirtiyor. Bir sonraki adım, düşük doz radyoterapinin ağrı şiddetlenmeden önce, kemik hastalığının erken döneminde işe yarayıp yaramadığını görmek olacak.