Kanser tanısı sonrası felç riski ilk 3 ayda 2,5 katına çıkıyor

Kanser tanısı alan hastalarda, tanıdan sonraki ilk üç ayda felç riskinin normalin 2,5 katına çıktığı ortaya çıktı. İsrail’in ulusal kanser ve inme kayıtlarını inceleyen çalışma 182 binden fazla hastayı kapsıyor ve sonuçlar Amerikan Kanser Derneği’nin hakemli CANCER dergisinde yayımlandı. Risk artışı özellikle pankreas ve akciğer kanserinde belirgin; meme ve prostat kanserinde anlamlı bir artış saptanmadı.

Kanser tanısından sonra felç riski ne kadar artıyor?

Hayfa Üniversitesi ve İsrail Sağlık Bakanlığı’ndan Carmit Libruder öncülüğündeki ekip, 2014-2021 arasında ilk kez invaziv (çevre dokuya yayılan) kanser tanısı alan 40 yaş üstü 182.221 yetişkinin bir yıllık verisini taradı. Kanser hastalarında inme sıklığı genel nüfusa kıyasla yüzde 80 daha yüksekti; 10 bin hastadan 62’si tanıdan sonraki bir yıl içinde iskemik inme (pıhtının beyne giden kan akışını kesmesi) geçirdi. En kritik dönem ise tanıdan sonraki ilk üç aydı.

“Bulgularımız, kanser tanısından sonraki ilk ayları iskemik inme riskinin yükseldiği kritik bir pencere olarak tanımlıyor. Kanser türleri arasındaki belirgin farklılıklar, özellikle pankreas ve akciğer kanserindeki yükseliş, damar sağlığı açısından daha yakından izlenmesi gereken hastaların belirlenmesinin önemini ortaya koyuyor.”

değerlendirmesini yapan Libruder, hangi hastaların daha sık izlenmesi gerektiğinin şimdi tartışılması gerektiğini vurguluyor.

Pankreas ve akciğer kanserinde risk neden daha yüksek?

Çalışmaya göre pankreas kanseri hastalarında inme oranı beklenenin 5,9 katına çıkıyor ve 10 bin hastanın 162’sine inme görülüyor. Akciğer kanserinde oran beklenenin 3,9 katı. Tanı anında hastalığı ileri evrede olanlarda ve daha genç yaşta kansere yakalananlarda göreli risk daha belirgin seyrediyor. Kanser hastalarında kanın pıhtılaşma eğiliminin artması ve hastalığın damarlar üzerindeki etkilerinin bu tabloda pay sahibi olduğu biliniyor.

Sık Sorulan Sorular

Kanser tanısı sonrası felç riski kimlerde daha yüksek? Pankreas ve akciğer kanseri hastalarında, tanı anında hastalığı ileri evrede olanlarda ve genç yaşta tanı alanlarda risk artışı daha belirgin.

Felç belirtileri neler, ne yapılmalı? Aniden gelişen güçsüzlük, konuşma bozukluğu, görme değişikliği ve şiddetli baş ağrığında vakit kaybetmeden acil servise başvurulmalı.

Meme veya prostat kanseri felç riskini artırıyor mu? Hayır. Çalışmada bu iki kanser türünde inme riskinde anlamlı artış gözlenmedi.

Sonuç

Araştırmacılar, kanser tedavisinin ilk aylarının yalnızca tümörle mücadele değil, damar sağlığı açısından da kritik bir dönem olduğunu vurguluyor. Yeni tanı alan hastaların felç belirtilerini tanıması ve risklerini tedavi ekibiyle konuşması, erken müdahale şansını artırıyor.