Karaciğer kanserinde yeni tedavi hedefi: MLKL proteini tümörü besliyor

Karaciğer kanserinde yeni tedavi hedefi adayı bir protein olarak ortaya çıktı: Oklahoma Üniversitesi (OU) Sağlık Bilimleri araştırmacıları, yağlı karaciğer hastalığı zemininde gelişen karaciğer kanserinde MLKL adlı proteinin tümör büyümesini hızlandırdığını gösterdi. Bulgular, uluslararası Hepatology dergisinde yayımlandı.

Karaciğer kanserinde yeni tedavi hedefi MLKL nasıl çalışıyor?

MLKL (mixed lineage kinase domain-like protein), bilinen rolü hücre ölüm sürecini yönetmek olan bir protein. Araştırmada batı tipi, yağdan zengin beslenen farelerde MLKL düzeyi arttı; ancak beklenenin aksine protein hücreleri öldürmek yerine, hücrelerin enerji üretim merkezleri olan mitokondrilerin çalışmasını zayıflatarak tümör gelişimini destekledi. MLKL karaciğer hücrelerinden tamamen kaldırıldığında farelerde daha az sayıda ve daha küçük tümörler oluştu.

Mekanizmada MFN2 (mitofusin 2) adlı, mitokondrileri sağlıklı tutan bir protein de devrede: MLKL arttığında MFN2 düzeyi düşüyor ve enerji üretimi bozuluyor; MLKL yok edildiğinde ise MFN2 geri gelerek tümör büyümesi yavaşlıyor.

“Bu bulgu çok şaşırtıcı, çünkü MLKL proteinine tamamen yeni bir rol açığa çıkarıyor ve hepatosellüler karsinomda terapötik hedef olabileceğini gösteriyor. Bu proteini hedeflemenin tümör büyümesini yavaşlatıp yavaşlatamayacağını araştırmaya devam etmekten heyecan duyuyoruz.”

Sözler, çalışmanın kıdemli yazarı ve OU Tıp Fakültesi Biyokimya ve Fizyoloji Bölümü’nden Dr. Deepa Sathyaseelan’a ait. Araştırmacı ayrıca çalışmanın, mitokondri bozulmasının karaciğer hastalıklarını nasıl tetiklediğine dair mekanizmayı ilk kez netleştirdiğini belirtti.

Karaciğer Kanseri Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Hepatosellüler karsinom, karaciğerin kendi hücrelerinden gelişen en yaygın kanser türü. Amerika Birleşik Devletleri’nde erişkinlerin yaklaşık yüzde 30’u yağlı karaciğer hastalığı taşıyor; hastalık karaciğer kanserine ilerlediğinde beş yıllık sağkalım yalnızca yüzde 22 civarında. Geçmişte karaciğer kanserinin başlıca nedenleri hepatit B, hepatit C ve alkol kullanımıyken, bugün obeziteyle ilişkili yağlı karaciğer hastalığı öne çıkıyor. Ekibin insan tümörü örneklerinde yaptığı analizde, MLKL düzeyi yüksek olan tümörlerin daha kötü genel sağkalımla ilişkili olduğu görüldü.

Sık Sorulan Sorular

MLKL’yi hedefleyen bir ilaç var mı? Henüz yok. Ekip, MLKL inhibitörlerinin mevcut kanser tedavileriyle birleştirilip birleştirilemeyeceğini araştırmayı planlıyor.

Yağlı karaciğeri olan herkes kanser olur mu? Hayır. Yağlı karaciğer hastalığı yaygın olmakla birlikte kansere ilerleyenler azınlıkta; araştırmanın amacı bu geçişi yöneten mekanizmayı çözmek.

Bu bulgu tanıyı nasıl etkileyecek? Araştırmacılar MLKL’nin biyobelirteç, yani hastalığı önceden gösteren işaret olup olmadığını da inceliyor.

Sonuç

Genellikle geç evrede yakalanan karaciğer kanserinde MLKL gibi bir proteinin işaretlenmesi, hem yeni tedavi hedefleri hem de erken tanı olasılığı anlamına geliyor. Oklahoma ekibi şimdi MLKL inhibitörlerini ve proteinin biyobelirteç potansiyelini laboratuvar çalışmalarında sınamaya devam edecek; sürecin klinik aşamaya ulaşması için doğrulama çalışmaları gerekiyor.