Melanom tümörüne grip aşısı: 3 hastada kanser hücresi kalmadı

Melanom (cilt kanserinin en tehlikeli türü) hastalarının tümörlerine doğrudan grip aşısı enjekte eden erken aşama bir çalışmada, 18 hastanın 3’ünde ameliyatla alınan tümörde kanser hücresi kalmadığı belirlendi. Ohio State University Comprehensive Cancer Center tarafından yürütülen Faz 1 klinik çalışma, 6 Kasım’da Phoenix’teki kanser immünoterapi kongresinde (SITC 2026) sunuldu ve grip aşısının ucuzluğu ile geniş ulaşılabilirliği nedeniyle büyük ilgi çekti.

Melanom tümörüne grip aşısı nasıl çalışıyor?

Aşı, bağışıklık sistemine kanseri tanımayı öğretmiyor. Bunun yerine, tümörün çevresini “ısıtarak” soğuk tümör adı verilen bağışıklık hücrelerinden uzak kalan kanser dokusuna bağışıklık hücrelerini çekiyor. Kanser hücreleri normalde immün sistemi uzak tutan sinyaller gönderir; aşının doğrudan tümöre verilmesi bu bariyeri kırıyor ve vücudun savunma hücreleri kanser dokusuna hücum ediyor.

Çalışmada her hastaya önce kola standart grip aşısı yapıldı, ardından aynı aşının yaklaşık üç kat dozu iki kez doğrudan tümör içine enjekte edildi. Tümörler yaklaşık iki hafta sonra cerrahiyle alındı. 18 hastanın 7’sinde tümör küçüldü ve 3’ünde patolojik incelemede hiç kanser hücresi bulunamadı.

“Oldukça çarpıcı bir tablo ortaya çıktı. Bu yaklaşım, kontrol noktası inhibitörleri (bağışıklığı serbest bırakan ilaçlar) ile birlikte kullanıldığında daha da etkili olabilir.”

Melanom Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Melanom, pigment üreten hücrelerden (melanosit) kaynaklanan en agresif cilt kanseridir. Erken evrede cerrahi ile tamamen tedavi edilebilir, ancak yayıldığında yaşam süresi ciddi şekilde kısalır. Risk faktörleri arasında aşırı güneş maruziyeti, açık ten, aile öyküsü ve çok sayıda ben bulunması yer alır. Erken tanıda 5 yıllık sağkalım oranı yüzde 91’in üzerindedir. Belirtiler arasında asimetrik, düzensiz kenarlı, çok renkli ve zamanla büyüyen benler sayılır.

Sık Sorulan Sorular

Bu yöntem şu anda kullanılabiliyor mu? Hayır, çalışma yalnızca Faz 1 (erken aşama) aşamasında. Klinik deneme dışında uygulanması güvenli değildir; tamamlanması 2027 yılına kadar sürebilir.

Ciddi yan etkiler oldu mu? 18 hastada ciddi yan etki bildirilmedi. Enjeksiyondan sonra tümör örneklerinde bol miktarda bağışıklık hücresi tespit edildi.

Grip aşisi melanomu önler mi? Hayır. Standart grip aşısı grip enfeksiyonuna karşı korunma sağlar; tümör içine doğrudan enjeksiyon ise yalnızca deneme koşullarında araştırılan bir yaklaşımdır.

Sonuç

Ohio State araştırması, ucuz ve yaygın bir aşının melanom tedavisine nasıl entegre edilebileceğine dair umut verici bir sinyal veriyor. Ancak çalışmanın küçük ölçekli, kontrol grupsuz ve henüz hakemli yayından önce olduğunu vurgulamak gerekiyor. Bir sonraki adım, grip aşısının immünoterapi ilaçlarıyla kombinasyonunu test eden ikinci hasta grubunun sonuçları olacak.