Kanserde Epigenetik Hedef: Brooklyn College PRC2 İlaç Projesine 618 Bin Dolar

Brooklyn College kimyageri Doç. Dr. Guillermo Gerona-Navarro, Ulusal Sağlık Enstitüsü’nden (NIH) dört yıllık 618 bin dolarlık bir ödül aldı; hedef, PRC2 (Polycomb Repressive Complex 2) adlı protein kompleksini paslayarak dirençli kanser türlerini yeniden tedavi edebilecek yeni nesil epigenetik ilaç adaylarını geliştirmek.

PRC2 nedir ve kanserde nasıl bir sorun oluşturuyor?

PRC2, hücrelerdeki gen susturma mekanizmasının merkezinde duran bir protein kompleksidir; başlıca EZH2 adlı enzim üzerinden genleri kapatır. Normalde bu süreç, hücrenin doğru programda çalışmasını sağlar. Ancak PRC2 aşırı etkinleştiğinde, tümör baskılayıcı genleri susturur ve lenfoma, meme, prostat ve beyin kanserleri başta olmak üzere pek çok tümörün büyümesine kapı açar. Şu anda piyasada iki PRC2 hedefli ilaç var; her ikisi de enzimin aktif bölgesini doğrudan tıkar ve tümörler sık sık direnç geliştirir.

“Ekibimiz farklı bir yol izliyor: peptidleri enzimin başka bir bölgesine bağlayarak PRC2’yi dolaylı yoldan kapatıyoruz. Bu farklı mekanizma, mevcut ilaçların başarısız olduğu yerlerde etkili kalmayı ya da onlarla birlikte direnci geciktirmeyi umut ediyor.”

Yeni yaklaşım dirençli tümörleri nasıl aşmayı planlıyor?

Gerona-Navarro’nun ekibi, enzimin aktif bölgesi yerine başka bölgelerine tutunan stapled peptide (çapraz tutunmuş peptid) adlı tasarım moleküller geliştirdi. Bu dolaylı etki, ilacın farklı bir kesitten bağlanması nedeniyle tümörlerin alışık olduğu direnç yollarından kaçmasına yardımcı olabilir. Önceki NIH desteğiyle keşfedilen öncül bileşikler şimdi yeni ödülle daha ileri aşamaya taşınıyor; proje ayrıca hesaplamalı tasarım, sentetik kimya ve kanser hücresi biyolojisi alanlarında öğrenci eğitimini de kapsıyor.

Sık Sorulan Sorular

PRC2 inhibitörü hangi kanserlerde etkili olabilir? PRC2 aşırı etkinleşmesinin rol oynadığı lenfoma, meme, prostat ve beyin kanseri gibi türlerde etkili olması hedefleniyor.

Yeni yaklaşım mevcut ilaçlardan nasıl ayrılıyor? Var olan iki PRC2 ilacı enzimin aktif bölgesini tıkarken, yeni peptidler farklı bir bölgeyi hedefliyor; bu da dirençten kaçma umudu veriyor.

Bu proje hangi aşamada? NIH ödülü, öncül bileşikleri geliştirip doğrulamayı kapsayan bir temel araştırma programıdır; ilaca dönüşmesi için klinik denemeler henüz başlamadı.

Sonuç

Ödül, Brooklyn College’ın kanser epigenetiğinde üstlendiği rolü büyütüyor. Çalışma, kanserin genetik değil gen düzenleme düzeyindeki boyutuna müdahale etmeyi amaçlayan bir tedavi sınıfının önünü açabilir; bu yöntem direnç geliştiren tümörler için yeni bir seçenek kapısı kurabilir.