Akciğer kanserinde nefes testi umudu: Şüpheli nodüller ayırt ediliyor

Avustralya’daki Griffith Üniversitesi araştırmacıları, nefes örneğindeki kimyasalları analiz ederek akciğerdeki şüpheli nodüllerin kanserli mi yoksa zararsız mı olduğunu ayırt edebilen bir nefes testi geliştirdi. Çalışma, MedComm dergisinde yayımlandı; her yıl yaklaşık 2,5 milyon kişide teşhis edilen akciğer kanserinde gereksiz ve riskli biyopsileri azaltma potansiyeli taşıyor.

Nefes Testi Akciğer Kanserini Nasıl Gösteriyor?

Ekip, birbirini tamamlayan iki teknolojiyi değerlendirdi. İlki, nefesteki kimyasal desenleri tanımak için 32 sensörlü bir elektronik burun (eNose). İkincisi ise gaz kromatografisi-kütle spektrometrisi (GC-MS) adı verilen laboratuvar yöntemi; bu yöntem nefesteki uçucu organik bileşikleri (havada buharlaşabilen kimyasallar) tek tek tanımlıyor. Her iki yaklaşım da, yalnızca standart klinik bilgilerle yapılan modellere kıyasla kötü huylu ve iyi huylu nodülleri belirgin biçimde daha iyi ayırt etti.

“Basit bir nefes testi, hangi nodüllerin kötü huylu olma olasılığının yüksek olduğunu belirlemede umut veriyor olsa da, biyopsilerin yerini alması amaçlanmıyor; daha çok klinisyenlerin acil müdahale gerektiren hastalara karar vermesine yardımcı olacak.”

Akciğer Nodülleri Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Akciğer nodülü, akciğerde beliren küçük bir kitledir. Bazıları kanser, bazıları enfeksiyon veya başka iyi huylu durumlar kaynaklıdır ve düşük doz bilgisayarlı tomografi (BT) taramalarında bulunan nodüllerin yaklaşık yüzde 95’i kanser dışı çıkıyor. Yine de şüphe uyandıran bir nodül görmezden gelinemiyor; çünkü akciğer kanserinde erken teşhis hayati önem taşıyor ve cevap için biyopsi gerekebiliyor. Bu işlem de küçük veya ulaşılması zor nodüllerde pnömotoraks (akciğer sönmesi) gibi komplikasyonlara yol açabiliyor.

Sık Sorulan Sorular

Nefes testi ne işe yarıyor? Akciğerdeki şüpheli nodüllerin kötü huylu olma riskini önceden belirlemeye yardımcı oluyor; böylece gereksiz biyopsiler azalabilir.

Biopsi tamamen ortadan kalkacak mı? Hayır. Test, biyopsiyi değil, kime acil biyopsi yapılacağına karar vermeyi destekliyor.

Test ne zaman kullanıma girecek? Henüz rutin kullanım için değil; daha geniş ve farklı hastane gruplarında doğrulanması gerekiyor.

Sonuç

Griffith Üniversitesi’nden Prof. Chamindie Punyadeera önderliğindeki çalışma, nefes tabanlı taramanın akciğer kanseri teşhisinde bir tamamlayıcı adım olabileceğini gösteriyor. GC-MS analizi kanserli hastalarda daha sık görülen 11 kimyasal özellik belirledi; ancak modelin yeni hastalarda zayıflaması, daha büyük çalışmaların şart olduğunu ortaya koyuyor. Araştırma Tour de Cure tarafından desteklendi ve Royal Brisbane and Women’s Hospital iş birliğiyle yürütüldü.